Chơi Đĩa Than Vinyl – Lưu Ý Cần Biết

Thú chơi đĩa than vinyl đang trở thành một trào lưu phổ biến ở Việt Nam. Dù nhiều người thích các thiết bị công nghệ hiện đại như tai nghe không dây hay loa multi-room, nhưng vẫn muốn trải nghiệm cảm giác chơi đĩa than vinyl. Tuy nhiên, nhiều người vẫn chưa biết đĩa than là gì và cách hoạt động khác biệt so với CD hay file nhạc số thông thường. Hãy cùng theo dõi bài viết dưới đây để hiểu rõ hơn về cách chơi đĩa than vinyl nhé!

Máy chơi đĩa than vinyl

Lưu Ý Cơ Bản:

Trước khi đi vào chi tiết, hãy nhớ rằng bài viết này chỉ tập trung vào việc chơi đĩa than vinyl và không đề cập đến vấn đề giá cả. Đúng như nguyên tắc, chất lượng đi kèm với giá trị, vì vậy bạn cần hiểu rõ về kiến thức để đánh giá chính xác giá trị của sản phẩm. Nếu bạn đầu tư tiền nhưng lại không am hiểu về “nghệ thuật” này, thì thật đáng tiếc. Ngoài ra, đĩa than vinyl rất bền, nhiều đĩa phát hành từ năm 1978 đến nay vẫn nghe rõ ràng trong trẻo. Việc sử dụng đúng và thiết lập đúng từ đầu không chỉ giúp bảo quản thiết bị tốt hơn, mà còn kéo dài tuổi thọ cho bộ sưu tập đĩa than vinyl của bạn.

Nguồn Gốc của Đĩa Than Vinyl

Đĩa than vinyl

Ý tưởng ban đầu của đĩa than vinyl đã xuất hiện cách đây 140 năm, do Thomas Edison phát triển máy hát đĩa phonograph. Lần đầu tiên, chiếc đĩa than 12 inch xuất hiện vào năm 1948 tại Columbia, Mỹ. Sự ra mắt chính thức của đĩa than vinyl được tổ chức tại Waldorf-Astoria Hotel, New York vào ngày 20 tháng 6 năm 1948. Kể từ đó, công nghệ và cơ chế mới đã được phát triển để phục vụ cho việc nghe nhạc. Việc lấy đĩa than ra khỏi bao, đặt nhẹ nhàng lên mâm đĩa và hạ kim chơi vẫn khiến nhiều người chơi nhạc cảm thấy hứng thú mãnh liệt.

Những Điều Cần Biết Khi Chơi Đĩa Than Vinyl

1. Các Khe Rãnh trên Đĩa Than Vinyl

Một chiếc đĩa than vinyl có các khe rãnh nhỏ như sợi tóc chạy khắp chu vi từ ngoài vào trong theo dạng xoắn. Các khe rãnh này chứa thông tin âm thanh và nằm sát nhau. Thông thường, rãnh trên đĩa than có hình xoắn nhẹ hướng về trung tâm đĩa và có độ rộng khoảng 0.04-0.08mm (tùy thuộc vào mức âm thanh). Tổng chiều dài của các rãnh trên một chiếc đĩa than có đến 500m.

Rãnh trên đĩa than vinyl

Hai mặt của các khe rãnh nằm đối diện nhau và có độ nhấp nhô khác nhau. Mặt gần bên ngoài vòng đĩa than nhất chứa thông tin của kênh bên phải. Thông tin này được thể hiện thông qua các vùng nhỏ chỉ khoảng một micron (1 phần ngàn của một millimeter). Kết quả là một chiếc đĩa nhỏ nhưng có thể chứa được rất nhiều thông tin âm thanh. Do đó, các mâm đĩa than và các thiết bị chơi đĩa than rất nhạy cảm với rung động từ bên ngoài. Đồng thời, do rãnh nhỏ, các hạt bụi cũng dễ lọt vào và lấp đầy các rãnh. Để bảo vệ đĩa than vinyl của bạn, hãy sử dụng một chổi quét bụi và một cây chổi khử từ tính.

2. Kim Cartridge

Có hai loại kim cartridge phổ biến là Moving Magnet (MM) và Moving Coil (MC). Nhiệm vụ của kim cartridge là quét các rãnh nhỏ trên đĩa than và chuyển đổi rung động thành tín hiệu âm thanh chính xác. Kim cartridge bao gồm đầu kim (stylus) và thân kim.

Kim cartridge

Đầu kim thường được làm từ các vật liệu cực kỳ cứng, thường là kim cương công nghiệp. So với kim cương trong các sản phẩm trang sức, đầu kim không đạt được độ tinh khiết và trong trẻo nhưng vẫn có độ cứng tương đương. Đầu kim cương thường được mài nhọn thành một điểm rất nhỏ. Có một số loại đầu kim khác nhau như Nude, spherical, elliptical, Shibata… Mỗi loại có độ nhọn và điểm tiếp xúc với rãnh đĩa khác nhau. Kim MC có đầu kim bé hơn và cần chăm sóc cẩn thận hơn so với kim MM. Khi quét trên rãnh đĩa, đầu kim truyền động vào một ống dẫn gọi là cantilever, ống này rung động theo đầu kim và truyền tải rung động vào phần thân kim.

Có hai loại kim cartridge phổ biến là Moving Magnet (MM) và Moving Coil (MC). Cả hai loại này đều sử dụng nguyên tắc vật lý để tạo ra dòng điện dựa trên chuyển động trong trường từ.

3. Mâm Đĩa Than và Cần Đĩa (Turntable và Tonearm)

Mâm đĩa than và cần đĩa

Mâm đĩa than gồm platter (mặt đặt đĩa), cây trụ (shaft) và ổ xoay. Platter và trụ xoay trên một bạc đạn ở dưới đáy trụ. Hai thành phần này được xoay nhờ motor hoặc dây cu-roa (belt), và được đặt trong vỏ máy (plinth). Đây là ba thành phần chính của một chiếc mâm đĩa than.

Platter thường được làm từ nhôm hoặc đồng nguyên khối để chống rung. Trọng lượng của platter thường từ 3-5kg để đảm bảo ổn định. Mâm đĩa cần được cân bằng để tránh mất cân bằng trọng lực hoặc nghiêng qua một bên. Việc mâm bị nghiêng có thể làm hỏng dây cu-roa và làm mòn bạc đạn. Motor cũng cần được bôi trơn đều đặn để tránh khô và rít.

Có một số mâm đĩa than tốt có thể điều chỉnh chiều cao chân chống rung. Một số mâm như Linn Sondek LP12 hoặc AudioCraft AR-110 có platter nối với mặt đặt tonearm và sử dụng lò xo để giảm rung tối đa.

Tonearm là cán kim được gắn lên. Tonearm bao gồm cục tạ chống trọng, bộ phận chống trượt (anti-skating) và có nhiều cơ chế di chuyển khác nhau như unipivot, gimbal, bearing. Chất liệu tonearm tốt thường là đồng thau hoặc titanium nitride vì chúng nhẹ và không cộng hưởng. Khi chơi nhạc với nhiều âm trầm, tonearm nhẹ và chống rung sẽ đem lại âm thanh trong trẻo.

4. Phonostage

Phonostage

Đối với nhiều người, âm thanh của đĩa than được coi là âm thanh gần gũi nhất với nguồn âm thanh gốc. Tuy nhiên, ngoài các đĩa than được mix và cắt trực tiếp, một số đĩa than còn được mix từ master tape. Trong quá trình tạo đĩa than, tín hiệu âm thanh đã được xử lý và cân chỉnh EQ hoàn chỉnh. Vì vậy, một số tần số siêu trầm sẽ bị giảm đi một phần để tuân thủ quy định RIAA (Record Industry Association of America) và đảm bảo sự cân bằng âm thanh.

Mỗi chiếc ampli không có mạch phonostage sẽ không thể chơi được âm thanh từ mâm đĩa trực tiếp. Điều này là do đối với các âm ly không có mạch phonostage, âm thanh từ mâm đĩa vinyl sẽ nhỏ và mất dải trầm. Thông thường, các đầu ra của mâm đĩa than rất nhỏ, khoảng vài phần ngàn Volt, trong khi đầu ra của DAC hoặc CD thường từ 2V đến 2.5V.

Mâm Than Tích Hợp

5. Mâm Than Tích Hợp Là Gì?

Hiện nay, các mâm than tích hợp ngày càng phổ biến với giá thành hợp lý và giúp cho việc chơi đĩa than trở nên đơn giản. Các mâm tích hợp thường tích hợp nhiều tính năng như Bluetooth, USB và thậm chí có loa và cổng tai nghe tích hợp.

6. Những Vấn Đề Xảy Ra Khi Dùng Mâm Than Tích Hợp

Có một số vấn đề cần lưu ý khi sử dụng mâm than tích hợp:

  • Tuổi thọ của mâm và khả năng bảo dưỡng: Các mâm than tích hợp giá rẻ thường không thể thay thế được đầu kim hoặc cần đĩa. Một khi bị hỏng, bạn phải thay toàn bộ mâm. Trong khi đó, mâm đĩa than có thể sử dụng trong nhiều chục năm nếu có khả năng thay thế từ kim đến cần đĩa.

  • Chất lượng âm thanh: Mâm than tích hợp thường không có khả năng chống rung tốt và có thêm loa tích hợp. Điều này có thể tạo ra các hiện tượng cộng hưởng không mong muốn. Ngoài ra, các mạch phono tích hợp trong mâm than cũng không thể đạt chất lượng âm thanh tốt như các mạch phono riêng biệt. Nếu bạn chọn mâm than tích hợp, hãy chọn một mâm có khả năng lựa chọn giữa line-output và phono-output để sau này có thể nâng cấp lên phono riêng với chất lượng âm thanh tốt hơn.

7. Lựa Chọn Mâm Than Tích Hợp

Khi lựa chọn mâm than tích hợp, hãy chọn một mâm có thể thay đổi và điều chỉnh được. Điều quan trọng nhất là có thể thay đổi kim cartridge (vì nhiều mâm tích hợp sử dụng kim MM). Ngoài ra, bạn nên chọn một mâm có thể điều chỉnh counterweight để dễ dàng thay kim.

Để kiểm tra chất lượng chống rung của mâm, hãy đặt mâm trên bề mặt và rung bàn. Quan sát xem tonearm có rung nhiều hay ít. Ngoài ra, hãy chọn một mâm có khả năng lựa chọn giữa line-out và phono-out để sau này có thể nâng cấp lên phono riêng với chất lượng âm thanh tốt hơn.

Hy vọng bài viết này giúp bạn hiểu rõ hơn về cơ chế hoạt động của đĩa than vinyl và thuật ngữ khi chơi đĩa than. Nếu bạn đang tìm một nơi uy tín để mua các sản phẩm analog/vinyl, hãy tham khảo ngay các sản phẩm của 3KShop!

Nguyễn Thị Loan, là tác giả đằng sau trang web uy tín Dauthukythuatso.vn, nơi chuyên sâu về kiến thức về đầu thu kỹ thuật số mặt đất DVB T2 của VTV, LTP, VNPT, cũng như đầu thu FTV, AVG, VTC, K+ với hình ảnh HD sống động, rõ nét. Với sự hiểu biết sâu rộng và đam mê về công nghệ, Nguyễn Thị Loan không chỉ chia sẻ thông tin mà còn mang đến những trải nghiệm thực tế, giúp độc giả hiểu rõ hơn về thế giới kỹ thuật số ngày nay.

Related Posts

Cách bố trí loa Karaoke gia đình khoa học và hợp lý

Cách sắp xếp loa Karaoke gia đình một cách khoa học và hợp lý

Để sắp xếp loa Karaoke gia đình một cách đúng đắn, bạn cần có một số kiến thức về cách thiết lập. Nếu sắp xếp không đúng,…

Đánh giá chi tiết loa di động JBL FLIP 4 

Đánh giá chi tiết loa di động JBL Flip 4: Trải nghiệm âm thanh tuyệt vời

Loa di động JBL Flip 4 là một sản phẩm loa bluetooth mini di động với công nghệ hiện đại chuẩn USA. Với thiết kế nhỏ gọn…

Loa JBL Bar 5.1 – Trải nghiệm âm thanh sống động như rạp chiếu phim

LOA GIA ĐÌNH JBL BAR 5.1 Âm thanh là một nửa phương thức giải trí của con người vì thế rất nhiều người hiện nay đang quan…

Denon AVC-X6700H: Giải pháp âm thanh đỉnh cao với công nghệ Auro-3D® và Blu-ray Booka Shade miễn phí

Xem thêm : Top [10+] Loa kéo Mỹ tốt nhất và đáng mua hiện nayBạn muốn thách thức trạng thái hiện tại? AVC-X6700H sử dụng thiết kế…

Loa JBL Charge 4

JBL Charge 4: Đánh thức thế giới âm nhạc của bạn

JBL Charge 4 là một chiếc loa được trình làng vào năm 2018. Mặc dù không có nhiều thay đổi về thiết kế ngoại hình và chất…

Loa karaoke BMB CSD 880SE: Sở hữu âm thanh hoàn hảo trong tầm tay

Loa karaoke BMB CSD 880SE: Sở hữu âm thanh hoàn hảo trong tầm tay

Có thể bạn quan tâm Top 5 Mẫu Loa Hát Karaoke Hay Nhất Cho Gia Đình Loa Bluetooth Sony SRS-XB23: Thưởng thức âm thanh mạnh mẽ mọi…